Các khoản thu nhập nào được miễn thuế TNCN?

Cập nhật: 22/11/2026 10:47 AM
Nội dung bài viết

Các khoản thu nhập nào được miễn thuế TNCN? - Thuế thu nhập cá nhân (thuế TNCN) là nghĩa vụ tài chính quan trọng của mọi cá nhân có thu nhập tại Việt Nam. Tuy nhiên, không phải mọi khoản thu nhập đều phải chịu thuế. Pháp luật hiện hành quy định rõ các trường hợp miễn thuế nhằm bảo đảm an sinh xã hội, hỗ trợ sản xuất nông nghiệp, khuyến khích tiết kiệm, đầu tư xanh, khoa học công nghệ và bảo vệ quyền lợi người lao động.

Theo Luật Thuế thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15 (có hiệu lực từ ngày 01/7/2026, với một số quy định áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2026), có 21 khoản thu nhập được miễn thuế TNCN. 

Các khoản thu nhập nào được miễn thuế TNCN?

Cơ sở pháp lý chính về miễn thuế TNCN

Căn cứ pháp lý quan trọng nhất là Điều 4 Luật Thuế thu nhập cá nhân 2025. Luật này thay thế Luật Thuế thu nhập cá nhân 2007 (đã được sửa đổi, bổ sung nhiều lần) và mở rộng danh mục miễn thuế so với trước đây. Chính phủ đã ban hành Nghị định 253/2026/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều và biện pháp tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật. Bộ Tài chính ban hành Thông tư 87/2026/TT-BTC hướng dẫn cụ thể hơn về một số nội dung liên quan.

Các văn bản liên quan trước đây như Nghị định 65/2013/NĐ-CP, Thông tư 111/2013/TT-BTC (đã được sửa đổi) vẫn có giá trị tham khảo đối với những quy định chưa bị thay thế hoàn toàn. Việc miễn thuế nhằm giảm gánh nặng cho người dân, khuyến khích sản xuất nông nghiệp, lâm nghiệp, thủy sản, hỗ trợ người lao động làm thêm giờ, thúc đẩy khoa học công nghệ, khởi nghiệp sáng tạo và phát triển kinh tế xanh.

Các khoản thu nhập nào được miễn thuế TNCN?

Luật 2025 mở rộng danh mục miễn thuế lên 21 khoản so với khoảng 14–16 khoản trước đây. Đây là bước tiến quan trọng phản ánh định hướng chính sách ưu tiên an sinh xã hội, phát triển nông nghiệp, khoa học công nghệ và kinh tế xanh. Công ty ACC Vinaco nhận định rằng việc nắm vững các khoản miễn thuế sẽ giúp cá nhân và doanh nghiệp tối ưu nghĩa vụ thuế một cách hợp pháp.

Danh sách 21 khoản thu nhập được miễn thuế TNCN

Dưới đây là danh mục đầy đủ theo Điều 4 Luật Thuế thu nhập cá nhân 2025, kèm giải thích và điều kiện áp dụng chi tiết.

Các khoản thu nhập nào được miễn thuế TNCN?

1. Thu nhập từ chuyển nhượng, nhận thừa kế, quà tặng bất động sản giữa các thành viên gia đình thân thích

Khoản này miễn thuế đối với thu nhập phát sinh từ chuyển nhượng, nhận thừa kế hoặc nhận quà tặng là bất động sản (bao gồm nhà ở, quyền sử dụng đất, công trình xây dựng hình thành trong tương lai theo quy định về kinh doanh bất động sản) giữa:

  • Vợ với chồng.
  • Cha đẻ, mẹ đẻ với con đẻ.
  • Cha nuôi, mẹ nuôi với con nuôi.
  • Cha chồng, mẹ chồng với con dâu.
  • Cha vợ, mẹ vợ với con rể.
  • Ông nội, bà nội với cháu nội.
  • Ông ngoại, bà ngoại với cháu ngoại.
  • Anh, chị, em ruột với nhau.

Mục đích của quy định này là bảo vệ tài sản gia đình, tránh đánh thuế vào các giao dịch mang tính chất hỗ trợ, thừa kế trong nội bộ gia đình. Người nhận cần lưu giữ giấy tờ chứng minh quan hệ huyết thống hoặc nuôi dưỡng (giấy khai sinh, giấy chứng nhận kết hôn, quyết định nuôi con nuôi…) để xuất trình khi cơ quan thuế yêu cầu.

Trong thực tế, nhiều gia đình thực hiện chuyển nhượng nhà đất giữa anh chị em hoặc cha mẹ với con cái mà không nắm rõ quy định miễn thuế, dẫn đến việc nộp thuế không cần thiết. Công ty ACC Vinaco khuyến nghị chuẩn bị sẵn bộ hồ sơ quan hệ gia đình để sẵn sàng giải trình khi cần.

2. Thu nhập từ chuyển nhượng nhà ở, quyền sử dụng đất ở và tài sản gắn liền với đất ở duy nhất

Cá nhân chỉ sở hữu duy nhất một nhà ở, một thửa đất ở tại Việt Nam thì khi chuyển nhượng được miễn thuế TNCN. Quy định này không áp dụng đối với nhà ở, công trình xây dựng hình thành trong tương lai trong một số trường hợp cụ thể theo hướng dẫn chi tiết.

Điều kiện quan trọng: Tại thời điểm chuyển nhượng, cá nhân không còn sở hữu nhà ở hoặc quyền sử dụng đất ở nào khác tại Việt Nam. Việc xác định “duy nhất” dựa trên dữ liệu đăng ký nhà đất và kê khai của người nộp thuế. Đây là chính sách hỗ trợ người dân có nhu cầu thay đổi chỗ ở thực sự, không mang tính đầu cơ.

Người nộp thuế cần lưu ý rằng nếu đã từng chuyển nhượng nhà đất trước đó hoặc còn sở hữu bất động sản khác thì sẽ không được miễn. Việc kê khai trung thực là rất quan trọng để tránh rủi ro bị truy thu và xử phạt.

3. Thu nhập từ giá trị quyền sử dụng đất được Nhà nước giao

Khi cá nhân được Nhà nước giao đất không phải trả tiền sử dụng đất hoặc được giảm tiền sử dụng đất theo quy định của pháp luật về đất đai, phần giá trị quyền sử dụng đất đó được miễn thuế TNCN. Quy định này nhằm khuyến khích sử dụng đất đúng mục đích và hỗ trợ các trường hợp chính sách xã hội.

Đây là khoản miễn thuế mang tính hỗ trợ chính sách, thường áp dụng đối với các trường hợp được giao đất theo chính sách hỗ trợ người có công, hộ nghèo hoặc các chương trình tái định cư.

4. Thu nhập từ sản xuất nông nghiệp, lâm nghiệp, thủy sản và muối chưa qua chế biến sâu

Bao gồm thu nhập của hộ gia đình, cá nhân trực tiếp sản xuất:

  • Sản phẩm cây trồng, rừng trồng, chăn nuôi, thủy sản nuôi trồng, đánh bắt chưa qua chế biến thành sản phẩm khác hoặc chỉ qua sơ chế thông thường.
  • Sản xuất muối.
  • Lợi tức cổ phần của thành viên hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã nông nghiệp.
  • Thu nhập của nông dân ký hợp đồng với doanh nghiệp tham gia mô hình “Cánh đồng lớn”, trồng rừng sản xuất, nuôi trồng thủy sản.

Đây là chính sách quan trọng hỗ trợ nông dân và hộ sản xuất nhỏ. Nếu sản phẩm đã qua chế biến sâu thành hàng hóa khác thì có thể không còn thuộc diện miễn thuế. Công ty ACC Vinaco thường xuyên hỗ trợ các hộ nông dân và hợp tác xã xác định đúng khoản thu nhập được miễn để kê khai chính xác.

5. Thu nhập từ chuyển đổi đất nông nghiệp được Nhà nước giao để sản xuất

Khi hộ gia đình, cá nhân được Nhà nước giao đất nông nghiệp để sản xuất và thực hiện chuyển đổi mục đích sử dụng theo quy định, thu nhập phát sinh từ việc chuyển đổi đó được miễn thuế. Quy định này tạo điều kiện thuận lợi cho việc tái cơ cấu sản xuất nông nghiệp.

Việc chuyển đổi đất nông nghiệp cần tuân thủ đúng quy hoạch và được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt. Người nộp thuế nên lưu giữ đầy đủ quyết định giao đất và giấy tờ chuyển đổi mục đích để chứng minh khi cần.

6. Thu nhập từ lãi trái phiếu Chính phủ, trái phiếu chính quyền địa phương, lãi tiền gửi và lãi bảo hiểm nhân thọ

Miễn thuế đối với:

  • Lãi trái phiếu Chính phủ.
  • Lãi trái phiếu chính quyền địa phương.
  • Lãi tiền gửi tại tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài.
  • Lãi từ hợp đồng bảo hiểm nhân thọ.

Chính sách này khuyến khích người dân gửi tiết kiệm, đầu tư vào trái phiếu an toàn và tham gia bảo hiểm nhân thọ dài hạn. Đây là khoản miễn thuế phổ biến và dễ áp dụng nhất đối với nhiều cá nhân.

7. Thu nhập từ kiều hối

Kiều hối là khoản tiền cá nhân nhận được từ nước ngoài do thân nhân là người Việt Nam định cư ở nước ngoài, người Việt Nam đi lao động, công tác, học tập tại nước ngoài gửi về. Khoản này được miễn thuế hoàn toàn nhằm hỗ trợ gia đình và khuyến khích dòng kiều hối về nước.

Người nhận kiều hối cần lưu giữ giấy tờ chứng minh nguồn gốc khoản tiền (sao kê ngân hàng, giấy tờ quan hệ thân nhân…) để sẵn sàng giải trình nếu cơ quan thuế yêu cầu.

8. Tiền lương làm việc ban đêm, làm thêm giờ và tiền lương ngày nghỉ phép chưa sử dụng

Toàn bộ tiền lương làm việc ban đêm, làm thêm giờ và tiền lương, tiền công trả cho những ngày không nghỉ phép theo quy định của pháp luật lao động được miễn thuế TNCN. Đây là điểm mới quan trọng so với quy định cũ (trước đây chỉ miễn phần chênh lệch cao hơn mức lương bình thường). Quy định mới áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2026, tạo lợi ích rõ rệt cho người lao động.

Doanh nghiệp chi trả thu nhập cần xác định đúng khoản tiền làm thêm giờ, làm đêm để không khấu trừ thuế sai. Công ty ACC Vinaco hỗ trợ doanh nghiệp xây dựng quy trình tính lương và khấu trừ thuế chính xác theo quy định mới.

9. Tiền lương hưu và thu nhập từ quỹ hưu trí

Bao gồm:

  • Tiền lương hưu do Quỹ bảo hiểm xã hội chi trả.
  • Thu nhập do quỹ bảo hiểm hưu trí bổ sung, quỹ hưu trí tự nguyện chi trả.

Cá nhân sinh sống, làm việc tại Việt Nam cũng được miễn thuế đối với tiền lương hưu nhận từ nước ngoài trong một số trường hợp theo hướng dẫn. Đây là chính sách bảo vệ thu nhập của người cao tuổi.

10. Thu nhập từ học bổng

Học bổng nhận được từ ngân sách nhà nước hoặc từ tổ chức trong nước, ngoài nước theo chương trình hỗ trợ khuyến học của tổ chức đó đều được miễn thuế. Quy định này khuyến khích học tập và phát triển nguồn nhân lực.

Người nhận học bổng cần lưu giữ quyết định cấp học bổng và chứng từ nhận tiền để chứng minh nguồn gốc khoản thu nhập được miễn.

11. Thu nhập từ bồi thường

Bao gồm tiền bồi thường từ hợp đồng bảo hiểm nhân thọ, bảo hiểm phi nhân thọ, tiền bồi thường tai nạn lao động, khoản bồi thường của Nhà nước và các khoản bồi thường khác theo quy định của pháp luật. Đây là chính sách bảo vệ người bị thiệt hại, không đánh thuế vào khoản hỗ trợ khắc phục hậu quả.

12. Thu nhập từ tổ chức, quỹ từ thiện, nhân đạo

Thu nhập nhận được từ các tổ chức và quỹ từ thiện được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cho phép thành lập hoặc công nhận, hoạt động vì mục đích từ thiện, nhân đạo, không vì mục tiêu lợi nhuận.

13. Thu nhập từ viện trợ nước ngoài vì mục đích từ thiện, nhân đạo

Khoản viện trợ nước ngoài dưới hình thức chính phủ hoặc phi chính phủ được cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê duyệt, phục vụ mục đích từ thiện, nhân đạo.

14. Tiền lương, tiền công của thuyền viên Việt Nam

Thu nhập từ tiền lương, tiền công của thuyền viên là người Việt Nam làm việc cho các hãng tàu nước ngoài hoặc các hãng tàu Việt Nam vận tải quốc tế được miễn thuế. Chính sách này hỗ trợ ngành hàng hải và người lao động làm việc trên biển.

15. Thu nhập từ hoạt động cung cấp hàng hóa, dịch vụ phục vụ khai thác thủy sản xa bờ

Thu nhập của cá nhân là chủ tàu, cá nhân có quyền sử dụng tàu và cá nhân làm việc trên tàu từ hoạt động cung cấp hàng hóa, dịch vụ trực tiếp phục vụ khai thác, đánh bắt thủy sản xa bờ.

16. Thu nhập liên quan đến giảm phát thải khí nhà kính, tín chỉ carbon và trái phiếu xanh

Bao gồm:

  • Thu nhập từ chuyển nhượng lần đầu kết quả giảm phát thải khí nhà kính được công nhận, tín chỉ carbon của cá nhân được cấp.
  • Tiền lãi trái phiếu xanh.
  • Thu nhập từ chuyển nhượng lần đầu trái phiếu xanh sau khi phát hành.

Đây là nhóm quy định mới nhằm thúc đẩy kinh tế xanh và thị trường carbon.

17. Thu nhập từ tiền lương, tiền công thực hiện nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo

Miễn thuế đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công khi thực hiện nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo theo quy định của pháp luật chuyên ngành.

18. Thu nhập từ quyền tác giả của nhiệm vụ khoa học, công nghệ khi được thương mại hóa

Khi kết quả nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo được thương mại hóa theo quy định về sở hữu trí tuệ và khoa học công nghệ, thu nhập từ quyền tác giả được miễn thuế.

19. Thu nhập của nhà đầu tư cá nhân, chuyên gia, sáng lập viên khởi nghiệp sáng tạo

Thu nhập của nhà đầu tư cá nhân, chuyên gia từ dự án khởi nghiệp sáng tạo, sáng lập viên doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo, nhà đầu tư cá nhân góp vốn vào quỹ đầu tư mạo hiểm.

20. Thu nhập của chuyên gia nước ngoài và một số đối tượng đặc thù

Thu nhập từ tiền lương, tiền công của chuyên gia nước ngoài làm việc tại chương trình, dự án tài trợ bằng nguồn vốn ODA không hoàn lại, chương trình, dự án phi chính phủ nước ngoài tại Việt Nam; cá nhân là người Việt Nam làm việc tại cơ quan đại diện của tổ chức quốc tế thuộc Hệ thống Liên hợp quốc tại Việt Nam; cá nhân tham gia lực lượng gìn giữ hòa bình của Liên hợp quốc.

21. Thu nhập sau khi đã nộp thuế thu nhập doanh nghiệp của chủ doanh nghiệp tư nhân và chủ công ty TNHH một thành viên

Sau khi doanh nghiệp tư nhân hoặc công ty TNHH một thành viên đã nộp thuế thu nhập doanh nghiệp, phần thu nhập còn lại của chủ sở hữu cá nhân được miễn thuế TNCN. Quy định này tránh đánh thuế hai lần trên cùng một nguồn thu nhập.

Ngoài ra, Luật còn quy định miễn thuế trong thời hạn 05 năm đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công của nhân lực công nghiệp công nghệ số chất lượng cao và nhân lực công nghệ cao thực hiện R&D công nghệ chiến lược trong một số trường hợp cụ thể (khu công nghệ số tập trung, sản xuất chip bán dẫn, trí tuệ nhân tạo, đào tạo nhân lực…).

So sánh với quy định cũ và điểm mới nổi bật

Trước đây, theo Luật 2007 và các văn bản hướng dẫn, danh mục miễn thuế khoảng 14–16 khoản. Luật 2025 mở rộng lên 21 khoản, đặc biệt:

  • Toàn bộ tiền lương làm thêm giờ, làm đêm được miễn (thay vì chỉ phần chênh lệch).
  • Bổ sung nhiều khoản liên quan khoa học công nghệ, khởi nghiệp, kinh tế xanh.
  • Làm rõ và mở rộng hỗ trợ nông nghiệp, thủy sản.
  • Thêm miễn thuế sau thuế TNDN đối với chủ doanh nghiệp tư nhân và công ty TNHH MTV.

Những thay đổi này phản ánh định hướng chính sách ưu tiên an sinh, phát triển nông nghiệp, khoa học công nghệ và kinh tế xanh. Công ty ACC Vinaco đánh giá đây là bước tiến quan trọng giúp giảm gánh nặng thuế cho nhiều đối tượng.

Các khoản thu nhập nào được miễn thuế TNCN?

Điều kiện, hồ sơ và lưu ý khi áp dụng miễn thuế

Để được miễn thuế, người nộp thuế cần đáp ứng đúng điều kiện quy định và lưu giữ đầy đủ chứng từ gốc (hợp đồng, giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, giấy tờ quan hệ gia đình, bảng lương, hợp đồng bảo hiểm, quyết định giao đất…). Trong nhiều trường hợp, cơ quan thuế không yêu cầu nộp hồ sơ trước nhưng có quyền kiểm tra, đối chiếu. Doanh nghiệp trả thu nhập cần xác định đúng khoản miễn thuế để không khấu trừ sai.

Người nộp thuế nên theo dõi nghị định hướng dẫn chi tiết của Chính phủ và thông tư của Bộ Tài chính để nắm rõ thủ tục cụ thể. Khi có thay đổi về sở hữu nhà đất hoặc tình trạng quan hệ gia đình, cần cập nhật kịp thời để tránh rủi ro bị truy thu.

Các khoản thu nhập nào được miễn thuế TNCN?

Lợi ích của chính sách miễn thuế TNCN

Chính sách miễn thuế góp phần:

  • Giảm gánh nặng tài chính cho hộ nghèo, nông dân, người lao động làm thêm.
  • Khuyến khích tiết kiệm, đầu tư trái phiếu an toàn và bảo hiểm.
  • Thúc đẩy khoa học công nghệ, khởi nghiệp và chuyển đổi xanh.
  • Bảo vệ tài sản gia đình và hỗ trợ an sinh xã hội.

Việc nắm rõ danh mục miễn thuế giúp cá nhân tối ưu nghĩa vụ thuế hợp pháp, tránh sai sót khi kê khai quyết toán. Công ty ACC Vinaco luôn sẵn sàng hỗ trợ tư vấn để khách hàng tận dụng tối đa các khoản miễn thuế theo đúng quy định.

Các khoản thu nhập được miễn thuế TNCN theo Luật Thuế thu nhập cá nhân 2025 rất đa dạng, bao phủ từ bất động sản gia đình, nông nghiệp, tiền lương làm thêm, lương hưu, học bổng đến các lĩnh vực khoa học công nghệ và kinh tế xanh. Người nộp thuế cần chủ động nghiên cứu quy định, lưu giữ chứng từ và tư vấn chuyên môn khi cần thiết để thực hiện đúng pháp luật.

Công ty ACC VINACO luôn sẵn sàng hỗ trợ tư vấn thuế, kế toán và các thủ tục liên quan để khách hàng tuân thủ quy định một cách hiệu quả nhất. Liên hệ ACC Vinaco để được cập nhật chính sách mới nhất và hỗ trợ giải đáp các tình huống cụ thể.

Nguồn tham khảo

  • Luật Thuế thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15 (Điều 4).
  • Nghị định 253/2026/NĐ-CP ngày 30/6/2026 của Chính phủ.
  • Thông tư 87/2026/TT-BTC ngày 30/6/2026 của Bộ Tài chính.
  • Nghị quyết 110/2025/UBTVQH15 về mức giảm trừ gia cảnh.
  • Cổng thông tin điện tử Chính phủ (xaydungchinhsach.chinhphu.vn).
  • Cổng thông tin điện tử Bộ Tài chính (mof.gov.vn).
  • Các nguồn thông tin chính thống từ Thư viện Pháp luật và các trang phân tích pháp lý uy tín cập nhật đến năm 2026.
NHẬN TƯ VẤN Các khoản thu nhập nào được miễn thuế TNCN?
Luật sư và chuyên gia thuế hỗ trợ tư vấn trực tiếp về thủ tục, chi phí và hồ sơ thành lập doanh nghiệp.
0938 830 883

Đăng ký tư vấn

Vui lòng nhập họ và tên
Vui lòng nhập địa chỉ email
Vui lòng nhập số điện thoại
Vui lòng nhập quy mô nhân sự
Vui lòng nhập chức danh
Vui lòng nhập lĩnh vực kinh doanh

Tin tức nổi bật

Zalo
TOP